Czy dobra materialne czynią człowieka szczęśliwym?

Omów zagadnienie na podstawie Skąpca Moliera. W swojej odpowiedzi uwzględnij również wybrany kontekst.

Spis treści

Wstęp
Rozwinięcie
Kontekst 1
Kontekst 2
Kontekst 3
Zakończenie
Najpopularniejsze

Wstęp

TEZA: Dobra materialne odgrywają istotną rolę w życiu człowieka, pozwalają poprawić komfort życia, umożliwiają zrealizować różne cele, jednak nie gwarantują szczęścia, zwłaszcza wtedy, gdy stają się celem samym w sobie. Dobra materialne najczęściej kojarzą nam się z pieniędzmi, złotem, posiadłościami ziemskimi, czasem też z kosztownymi przedmiotami.

Dla wielu ludzi te wszystkie wspomniane wyżej elementy są bardzo ważne, zazwyczaj każdy człowiek pragnie zgromadzić znaczny kapitał, by ułatwić sobie życie lub zrealizować jakiś ważny cel, marzenie, sporo też osób poświęca na to wiele czasu.

Oczywiście zdarzają się przypadki osób, które świadomie odrzucają dobra materialne lub nawet nimi gardzą, na przykład w średniowieczu istniał ruch religijny – ascetyzm, który odrzucał wszelkie dobra materialne, by zagwarantować sobie życie wieczne blisko Boga.

W literaturze zauważamy motyw pieniędzy, który jest różnorodnie realizowany. Spotykamy bohaterów, którzy całkowicie są pochłonięci przez gromadzenie dóbr materialnych, dostrzegamy też bohaterów, dla których pieniądze stają się środkiem do zrealizowania konkretnych celów gwarantujących szczęście.

Dobra materialne stają się więc dla wielu bohaterów istotnym elementem życia, jednak same dobra materialne nie są w stanie zagwarantować im szczęścia.

Sprawdź wyszukiwarka kierunków studiów

Dalsza część artykułu pod reklamą

Rozwinięcie

W komedii Moliera pt. „Skąpiec” można dostrzec motyw pieniędzy i powiązany z nim motyw skąpstwa. Główny bohater dramatu to wdowiec Harpagon – ojciec dwojga sympatycznych dzieci: Kleanta oraz Elizy. Harpagon to postać komiczna, bohater jest uwikłany w zabawne sytuacje i intrygi, które zawsze są powiązane z zdobywaniem kolejnego zysku.

Wszelkie działania, plany i intencje Harpagona zawsze mają jeden cel: zyskać pieniądze, aby zapełnić swoją szkatułkę. Niestety jego egoistyczne decyzje zawsze ranią najbliższych, np.: Harpagon postanawia wydać swoją córkę za mąż za wiekowego i bogatego Anzelma, nie zważając na jej wolę (w rzeczywistości Eliza kocha innego – Walerego), po to, by zarobić na małżeństwie, ponieważ Anzelm zrzekł się posagu przyszłej żony.

Tak naprawdę główny bohater jest bezwzględny, wręcz okrutny dla swoich dzieci: nie okazuje im szacunku, chce się ich pozbyć niczym zbędnego balastu, nie wspiera ich finansowo, nie liczy się z ich zdaniem. Nie dość, że uprzykrza im życie, to jeszcze staje im na drodze do szczęścia: Harpagon postanawia poślubić młodą Mariannę, ukochaną Kleanta.

Przyglądając się perypetiom bohatera, możemy dostrzec, że głównym problemem wszystkich nieszczęść jest jego skrajny materializm, wręcz nałogowa chęć gromadzenia pieniędzy, dla samego gromadzenia – skąpiec zdobywa pieniądze, nie po to, by je wydawać, lecz po to, by cieszyć się samym zyskiem, innymi słowy pieniądze stają się dla niego celem samym w sobie. Jest to zachowanie destrukcyjne, Harpagon nie tylko zatruwa życie wszystkim wokół, ale przede wszystkim niszczy własne – jest skazany na samotność.

Końcowa scena komedii pokazuje to w sposób bardzo dobitny: skąpiec odzyskuje swoją ukochaną szkatułkę, którą przytula jak najdroższą istotę, a dzieci Harpagona wybierają miłość do drugiej osoby. Można powiedzieć, że wszyscy bohaterowie realizują swoje cele i marzenia i wydają się być spełnieni i szczęśliwi, jest to jednak pozorny „happy end” – główny bohater w przeciwieństwie do wszystkich innych nie tylko skazuje siebie na samotność, nie tylko staje się pośmiewiskiem, ale przede wszystkim zatraca się w swojej chciwości, choć wydaje się być szczęśliwy, to jednak życie, które wybiera, to smutna wizja człowieka, dla którego liczą się tylko pieniądze – dobra materialne.

Przypadek Harpagona uświadamia nam, że dobre materialne nie uszczęśliwią człowieka, jeśli stają się celem nadrzędnym, jeśli pieniądze są ważniejsze niż najbliżsi.

Sprawdź wyszukiwarka uczelni

Dalsza część artykułu pod reklamą

Kontekst 1

Znakomitym przykładem pokazującym niszczycielską moc pieniądza – w tym przypadku złota, jest historia króla Midasa. Król Midas to postać legendarna, wręcz symboliczna, znana dzięki mitom greckim. Król Midas, znany ze swej chciwości, zapragnął, by bóg Dionizos, spełniając jego życzenie, dał mu moc zamieniania wszystkiego, co dotknie, w złoto.

Zachłanny Midas szybko zrozumiał, że dar, który otrzymał od boga, zmienił jego życie w koszmar: król nic nie mógł jeść i pić, gdyż każde pożywienie oraz picie zamieniało się w złoto. Nawet zamienił swoją córkę w złotą statuę, co całkowicie załamało władcę Frygii.

Mit o królu Midasie, pokazuje w sposób symboliczny, że dobra materialne mogą stać się zgubne dla każdego. Nieograniczona chciwość, pragnienie nadmiernego bogactwa potrafią zniszczyć życie każdego człowieka.

Sprawdź czy dostaniesz się na studia kalkulator maturalny

Dalsza część artykułu pod reklamą

Kontekst 2

W utworze Charlesa Dickensa pt. „Opowieść wigilijna” zauważamy bohatera, który w magiczną noc wigilijną zrozumiał, że chciwość, dobra materialne nigdy nie zagwarantują szczęścia człowiekowi. Wcześniej jednak Ebenezer Scrooge był postacią całkowicie skupioną na pracy i zarabianiu pieniędzy, był chciwym, samotnym, mrukowatym i bezwzględnym człowiekiem nienawidzącym świąt Bożego Narodzenia.

Święta Bożego Narodzenia to przecież czas radości, spotkań z najbliższymi, czy wreszcie okres dzielenia się z innymi. Jednakże dla Scrooge’a to najgorszy moment w roku, bo wszyscy wokół, ulegając magii świąt, uśmiechają się, a przede wszystkim pomagają innym i nie pracują.

Dla Scrooge’a takie postępowanie jest nie do przyjęcia, bo przecież przynosi znaczne straty finansowe. Wszystko się jednak zmieni w noc wigilijną, kiedy bohatera nawiedzą duchy świąt, które zupełnie odmienią zgorzkniałego skąpca. Duchy uświadomiły Scrooge’owi jak żenujące i smutne ma życie i przedstawiły mu wizję przyszłości, która szczególnie go przeraziła.

Od tego momentu jego postępowanie zmienia się diametralnie, Scrooge zaczyna pomagać innym: wspiera swojego pracownika, odwiedza siostrzeńca w święta. Jego hojność wprost zadziwia wszystkich, jednocześnie wszystko sprawia mu ogromną radość, można powiedzieć, że odnalazł sens w życiu, wreszcie czuje się szczęśliwy i zrozumiał, jak bezwartościowe było jego życie.

Dalsza część artykułu pod reklamą

Kontekst 3

W „Lalce” Bolesława Prusa główny bohater powieści – Stanisław Wokulski, postanawia zdobyć wielką fortunę, po to, by zbliżyć się do Izabeli Łęckiej – pięknej arystokratki. Wokulski uważa, że pokaźny majątek umożliwi mu realizacje wielu celów, nie zdaje sobie jednak sprawy, ze moc pieniądza ma swoje granice i nie zagwarantuje mu szczęścia.

Główny bohater wyjeżdża do Bułgarii na wojnę rosyjsko-turecką i tam podejmuje ryzykowne inwestycje finansowe, które ostatecznie kończą się sukcesem – zdobywa ogromny majątek. Następnie, aby zaimponować arystokratce, zaczyna wykorzystywać możliwości pieniędzy: angażuje się w akcje charytatywne – kwesty wielkanocne, pomaga finansowo rodzinie Łęckich (skupuje weksle oraz wykupuje srebrną zastawę, następnie przepłaca za kamienicę).

Działania Wokulskiego nie podobają się jednak Izabeli Łęckiej i nie przynoszą rezultatów, co więcej bohaterka zaczyna gardzić nadmierną i natrętną postawą protagonisty: „Chce mnie kupić? Dobrze, niech kupuje!...Przekona się, że jestem bardzo droga”. Pieniądze, które miały pomóc bohaterowi zrealizować najskrytsze marzenie, nie zagwarantowały sukcesu, ostatecznie kupiec ponosi klęskę, a jego dalsze losy nie są nam znane.

Dla Wokulskiego dobra materialne nie były wartością samą w sobie, bohater jedynie chciał za pomocą pieniędzy żyć szczęśliwie przy boku ukochanej. Sytuacja ta uświadamia, że dobra materialne – pieniądze, mimo korzyści i możliwości jakie przynoszą, nie zagwarantują nam szczęścia.

Dalsza część artykułu pod reklamą

Zakończenie

Dobra materialne są bardzo ważnym elementem życia i dlatego tak wielu ludzi poświęca swoją energię i swój czas, aby się wzbogacić, jednakże dobra materialne nigdy nie zagwarantują nam szczęścia (POTWIERDZENIE TEZY).

Oczywiście pieniądze mogą poprawić jakość życia, można je wykorzystać też w dla szczytnych celów, np. pomagać innym, ale mogą też zniszczyć życie człowieka. Historie bohaterów pokazują właśnie, jak zgubne potrafią być pieniądze, jeśli dobra materialne staną się najważniejsze, wtedy człowiek skazany jest na samotność i smutne, nieszczęśliwe życie.

Posłuchaj tego opracowania w spotify

Dalsza część artykułu pod reklamą